Utopia

Het kan wel! Een vreedzame samenleving is iets waar historici zich over verbazen. In 2025 werd in Peru weer zo'n samenleving zichtbaar: Peñico in Peru, een stad van zo’n 3500 jaar oud. Dit ligt in het gebied van de oudste beschaving van Amerika, ontstaan rond 3000 v.Chr. Het is één van de oudste ter wereld, gelijktijdig met vroege beschavingen in Egypte en Mesopotamië. Hier leefden mensen niet vanuit conflict, maar in verbinding.

De animatie begint bij de wereldkaart in de Burgerzaal van het Paleis op de Dam, in de vloer gelegd om macht en rijkdom over de wereld te tonen. Maar gaan we verder terug in de tijd, dan zien we een ander verhaal. Peñico lag in de Supe-vallei en was een plek waar alles samenkwam: de kust, de Andes en het Amazonegebied. Archeologen vonden geen sporen van oorlog of verdedigingswerken, maar wel pleinen, ceremoniële gebouwen en aanwijzingen voor handel. Mensen kwamen samen om kennis, goederen en rituelen te delen. Ze verbouwden voedsel met slimme irrigatiesystemen en zorgden samen voor hun omgeving. Verschillen waren geen aanleiding voor strijd, maar vormde juist de kracht van een samenleving.

Het idee van een utopisch ideaal, een denkbeeldige, perfecte samenleving waarin mensen in harmonie, gelijkwaardigheid en balans met hun omgeving leven, kent een lange geschiedenis, van 'De Ideale Staat' van Plato rond 380 v.Chr. tot 'Utopia' van Thomas More in de 16e eeuw.

Vaak denken we dat de ideale wereld niet echt kan bestaan. Toch laat de opgraving zien dat deze manier van leven niet zomaar een droom is, maar daadwerkelijk kan bestaan. De uitdaging ligt bij ons.

Laten we, net als in het verleden, kiezen voor samenwerking, respect en verbondenheid. Laten we ons best doen om een samenleving te creëren waarin we samen steeds dichter bij dat utopisch ideaal kunnen leven.